Opnieuw uitgelicht! Circulaire Ambachtscentra als motor voor sociale impact


Inzichten uit het rapport ‘Handelingsperspectief sociaal domein’ (2021)

Circulaire Ambachtscentra (CA’s) staan bekend om hun bijdrage aan de circulaire economie. Minstens zo belangrijk is hun rol in het sociaal domein. Het rapport Handelingsperspectief sociaal domein circulaire ambachtscentra uit 2021 laat zien hoe CA’s kunnen uitgroeien tot plekken waar hergebruik en sociale inclusie hand in hand gaan.

Voor het rapport is breed onderzoek gedaan, met een landelijke situatieanalyse en interviews met CA’s en experts. Op basis daarvan is een praktisch handelingsperspectief ontwikkeld dat helpt om sociale doelen beter te realiseren. Dit is uitgewerkt in vier onderdelen: een businesscase-opzet, functieomschrijvingen (waaronder de belangrijke rol van de kwartiermaker), overzichten van doelgroepen en manieren om kennis te delen.

Uit het onderzoek blijkt dat succesvolle CA’s een paar dingen gemeen hebben. Een verbindende kwartiermaker is essentieel om partijen bij elkaar te brengen en overzicht te houden. Daarnaast is samenwerking met verschillende partners belangrijk, zodat er voldoende materialen, mensen en afzetmogelijkheden zijn. Heldere communicatie tussen het sociale en het circulaire domein voorkomt misverstanden en zorgt voor een soepele samenwerking.

Tegelijkertijd zijn er ook uitdagingen. Binnen gemeenten kunnen het sociale en circulaire domein nog gescheiden georganiseerd zijn, wat samenwerken lastiger maakt. CA’s zoeken zelf geschikte deelnemers om hen goed te begeleiden. Ook blijkt de stap naar regulier werk vaak moeilijk. Daarnaast zorgen praktische zaken, zoals financiering, vergunningen en accreditaties, voor extra drempels. Als de startambities te groot zijn, kan dat de ontwikkeling van een CA kwetsbaar maken.

In het rapport kun je ook lezen waar kansen liggen, zoals nieuwe doelgroepen, inspelen op personeelstekorten of de mogelijkheden van onlineverkoop. Tegenover deze kansen staan ook bedreigingen zoals beschikbaarheid van geschikte kandidaten of tekorten in begeleiding.

Het rapport geeft vijf duidelijke adviezen:

  1. ontwikkel een heldere en gestandaardiseerde businesscase,
  2. werk met duidelijke functieprofielen,
  3. maak gebruik van uitgewerkte doelgroepenprofielen,
  4. investeer in kennisdeling en
  5. zorg voor goede begeleiding van deelnemers.

De belangrijkste boodschap is dat de kracht van Circulaire Ambachtscentra zit in de combinatie van circulaire én sociale impact. Met gerichte samenwerking en een goede organisatie kunnen CA’s uitgroeien tot belangrijke schakels in zowel de grondstoffen- als de arbeidsmarkttransitie.