Wet- en regelgeving
Als circulair ambachtscentrum moet je rekening houden met een aantal juridische aspecten. We raden je aan om de haalbaarheid van een circulair ambachtscentrum te onderzoeken. Hieronder staan een aantal belangrijke juridische aspecten aangestipt. Meer in detail kun je hierover lezen in de bibliotheek, of schakel een deskundige in.
Afvalrecht
Afval dat je hebt afgegeven op een milieustraat krijgt de afvalstatus en wordt bedrijfsafval. Maar: als je producten sorteert en scheidt voor hergebruik, kan er sprake zijn van einde-afvalstatus.
Maar: door bij een milieustraat een inzamelpunt voor herbruikbare goederen op te richten, kun je zorgen dat ingeleverde spullen niet de afvalstatus krijgen, maar bijvoorbeeld door mogen naar de kringloopwinkel. In de Handreiking voortgezet gebruik milieustraten lees je aan welke voorwaarden je moet voldoen.
Een andere optie is 'voorbereiden op hergebruik'. Spullen die in een reguliere container zijn ingeleverd, bijvoorbeeld de grofvuilcontainer, hebben wel de afvalstatus. Het is mogelijk deze spullen toch te herbruiken via de route ‘voorbereiden op hergebruik’. De materialen moeten in dat geval gecontroleerd, schoongemaakt en/of gerepareerd worden. Omdat de materialen de afvalstatus hebben, is mogelijk een omgevingsvergunning nodig voor de voorbereiding op hergebruik. Dit omdat de voorbereiding voor hergebruik (afhankelijk van de grootte van de activiteit) een milieubelastende activiteit is - zoals omschreven in het Besluit activiteiten leefomgeving. Bovendien kunnen er extra administratieve verplichtingen gelden voor het transport en de registratie of melding ervan door de ontvanger. Zie ook de Handreiking afvalstof of niet-afvalstof.
Specifiek voor elektrische apparaten is er een aparte handreiking die ingaat op zowel direct hergebruik als op voorbereiden op hergebruik.
Aanbestedingsrecht en Wet Markt en Overheid
Vraag deskundig advies bij het vormen van samenwerkingsverbanden. De Wet Markt en Overheid geldt wanneer je als gemeente gaat deelnemen aan een markt. Zelfs als je geen geld vraagt voor je transactie. Bijvoorbeeld wanneer je materialen inzamelt op de milieustraat en deze doorverkoopt of weggeeft aan een andere partij. Zie voor meer informatie hoofdstuk 2.5.2 in de Handreiking juridische aspecten van een circulair ambachtscentrum.
Bestemmingsplan/Omgevingsplan
Dit is van toepassing als je bijvoorbeeld een nieuw circulair ambachtscentrum gaat bouwen of de milieustraat anders wil inrichten.
Vergunningen en Besluit activiteiten leefomgeving
Misschien start je een nieuwe milieubelastende activiteit en is daarvoor een Omgevingsvergunning Milieu nodig. Neem daarvoor contact op met je Omgevingsdienst.
Certificering
Als je elektro(on)ische apparatuur gaat repareren in een ambachtscentrum, krijg je mogelijk te maken met CENELEC-richtlijnen, in verband met schadelijke stoffen. Dit is onder andere het geval als je het apparaat gebruikt om uit elkaar te halen.
Transport
De vervoerder van het materiaal dat de afvalstatus heeft moet zich laten registreren bij het NIWO. Dit is sowieso het geval als een bedrijf afval naar een milieustraat brengt of afval vanaf daar verder vervoert.
Meer over de juridische kant van circulaire ambachtscentra
Hoe gaan circulaire ambachtscentra om met juridische kwesties?
- Wil je binnen je circulaire ambachtscentra ook juridisch gezien samenwerken? Lees dan in dit artikel over welke privaat- en publieksrechtelijke rechtspersonen mogelijk zijn.
- De 'Handreiking hergebruik en voorbereiden voor hergebruik van (afgedankte) elektrische en elektronische apparatuur' is een uitwerking van de 'Handreiking afvalstof of niet-afvalstof' (voor zowel afgedankte (AEEA) als niet-afgedankte elektrische en elektronische apparatuur (EEA). De handreikingen zijn te vinden op Handreikingen - Afval Circulair.
- Loop je aan tegen juridische vraagstukken bij de ontwikkeling van een circulair ambachtscentrum? De Handreiking juridische aspecten van een circulair ambachtscentrum (pdf, 628 kB) helpt je verder!
- De Handreiking voortgezet gebruik bij milieustraten (pdf, 297 kB) omschrijft hoe beoordeeld kan worden of er sprake is van voortgezet gebruik bij materialen die worden afgegeven bij milieustraten. Ook worden specifieke aanbevelingen gedaan om een milieustraat zo in te richten dat sprake kan zijn van voortgezet gebruik.
- Bij Stichting De Kringloper in West Brabant weten ze veel over certificering en vergunningen die nodig zijn bij reparatie.
- Lees ook over welke wet- en regelgeving een rol speelt bij voorbereiden voor hergebruik van afval op de milieustraat, met praktijkcasussen uit Meierijstad en Goirle.
Nog juridische vragen? (Je kunt je vraag via dit formulier tot 1 augustus 2026 stellen.)